«Le mille bolle blu» van Mina: betekenis & songtekst

Een kus, gesloten ogen en plotseling vliegen duizend blauwe zeepbellen omhoog: meer verhaal heeft «Le mille bolle blu» niet nodig. Mina, de toen 20-jarige zangeres uit Cremona, zong het lied op het Festival van Sanremo in 1961 en bracht het in hetzelfde jaar als single uit bij Italdisc. De titel betekent 'De duizend blauwe bellen' en dat beeld draagt het hele lied.

In de wedstrijd werd het slechts 5e, maar in het geheugen van Italianen kwam «Le mille bolle blu» helemaal bovenaan. Vooral een klein gebaar maakte het lied onvergetelijk: bij elke lange blu legde Mina een vinger tegen haar lippen. Meer dan zestig jaar later behoort het nog altijd tot haar bekendste opnamen.

Hoe ontstond «Le mille bolle blu»?

Mina Mazzini werd op 25 maart 1940 geboren in Busto Arsizio, een industriestad in de provincie Varese, en groeide op in Cremona, de stad van de vioolbouwers aan de Po. In 1960 stond ze voor het eerst op het podium van Sanremo, de belangrijkste liedjeswedstrijd van Italië. Een jaar later keerde ze terug met twee liedjes: «Io amo, tu ami» en «Le mille bolle blu».

De tekst werd geschreven door Vito Pallavicini, een tekstschrijver uit Vigevano in Lombardije voor wie het lied de eerste grote hit was. De muziek is van Carlo Alberto Rossi, pianist en componist uit Rimini. Tony De Vita verzorgde het arrangement en begeleidde Mina met zijn orkest ook op de plaat.

Op het festival had elk lied destijds twee uitvoeringen. Mina deelde «Le mille bolle blu» met zangeres Jenny Luna; Betty Curtis en Luciano Tajoli wonnen met «Al di là». Het lied gold als favoriet, maar eindigde als 5e; «Io amo, tu ami» werd 4e. Mina was zo teleurgesteld dat ze nooit meer aan de wedstrijd in Sanremo deelnam.

De single verscheen in 1961 bij Italdisc, met op de B-kant «Che freddo», gecomponeerd door Edoardo Vianello, de zanger uit Rome die later de zomer zou bepalen met «Pinne, fucile ed occhiali» . Het lied verscheen ook op Mina's album «Due note» en was succesvol in Spanje en Zweden.

Waar gaat «Le mille bolle blu» over?

«Le mille bolle blu» beschrijft het gevoel van een kus in een beeld: wie de ogen sluit, ziet duizend blauwe bellen opstijgen. Het gaat niet over trouw, afscheid of jaloezie, maar om één gelukkig moment dat je het gevoel geeft de grond onder je voeten te verliezen.

Juist die lichtheid maakte het lied in 1961 ongewoon. Veel festivalnummers vertelden toen nog over grootse liefde met grote gebaren. Pallavicini schrijft daarentegen over verliefdheid als over een roes, speels en bijna kinderlijk, en Mina zingt het met een knipoog.

De tekst couplet voor couplet

De volledige songtekst vind je op Spotify en Apple Music; hier gaat het om de beelden in de tekst. Het eerste couplet begint met een kus en gesloten ogen. In plaats van duisternis ziet de zangeres talloze blauwe bellen om zich heen opstijgen.

Het refrein draait letterlijk om dit beeld. De bolle, de bellen, zweven om de zangeres heen en zij voelt zich erdoor gewiegd als in een schommel. De herhaling van het woord blu is daarbij meer klank dan betekenis: Mina rekt het zo lang uit dat het zelf als een bel lijkt te zweven.

In het tweede couplet wordt het beeld een droom. De zangeres danst boven de wolken, in haar klinken harpen en elke nieuwe kus brengt nieuwe, bijna dwaze beelden. Aan het eind lijken de bellen haar te roepen; ze drijven in de wind steeds hoger tot ze aan de hemel verdwijnen. Het lied eindigt niet met een pointe, maar met dat zwevende gevoel.

Waarom klonk het lied in 1961 zo modern?

Het publiek in Sanremo was gewend aan klassieke melodieën en herkende de moderniteit van «Le mille bolle blu» aanvankelijk niet. De eerste reacties waren nogal gereserveerd; pas later werd het een van Mina's kenmerkende liedjes. Haar stem maakte het tot een symbool van de verandering in die jaren.

Dat kwam vooral door haar manier van zingen. Mina speelt met het woord blu, rekt het uit en laat het trillen alsof ze bellen blaast. Daar kwamen haar vinger op de lippen en een witte jurk met lichtblauwe stippen bij. Het gebaar gold destijds als een brutale knipoog naar het keurige festivalpubliek. Dat beeld is tot nu toe blijven hangen, veel sterker dan haar plaats in de uitslag.

«Le mille bolle blu» in de video

Helemaal bovenaan dit artikel klinkt Mina's opname van «Le mille bolle blu» op haar officiële YouTube-kanaal. Daaronder hoor je de versie van Lodovica Comello, de zangeres en actrice uit San Daniele del Friuli die bekend werd door de Disney-serie «Violetta». Zij zong het lied in 2017 op de coveravond van het Festival van Sanremo en maakte er een modern poplied van.

Te beluisteren via de streamingdiensten:

Wie heeft «Le mille bolle blu» gecoverd?

Al in 1961 verschenen er meerdere concurrerende opnamen, zoals toen gebruikelijk was. Jenny Luna nam haar festivalversie op voor Juke Box, zangeres Germana Caroli een versie voor Durium en in Duitsland nam het Jo Chapman Orchestra het lied op voor RCA. Ook Dalida, de in Caïro geboren Franse zangeres van Italiaanse afkomst, en de Argentijnse zangeres Violeta Rivas hebben het gezongen.

De bekendste recente versie komt van Lodovica Comello. In 2017 kondigde ze aan het lied te arrangeren alsof het van een hedendaagse popartiest was. Daarmee bereikte het een jong publiek dat Mina nooit op een podium heeft gezien.

De titel leefde ook buiten de muziek verder. Reclame voor huishoudelijke artikelen, platenreeksen en televisieprogramma's namen hem over; Rai 1 zond van 1983 tot 1984 een programma uit met de naam «Le mille bolle blu». In 1993 maakte Leone Pompucci de film «Mille bolle blu», die in de zomer van 1961 in een appartementencomplex in de Romeinse wijk Prati speelt. Hij ontving daarvoor de David di Donatello, de belangrijkste Italiaanse filmprijs, als beste debuterende regisseur.

Sanremo: het podium van de blauwe bellen

Alles begon in Sanremo, de bloemenstad aan de Ligurische Rivièra dicht bij de Franse grens. In 1961 werd het festival nog gehouden in het Casinò van Sanremo, het witte jugendstilgebouw in het centrum. Van daar komt ook een opname van haar optreden op 28 januari 1961, die nu op een dvd van Rai bewaard is gebleven.

Tegenwoordig verhuist het festival elk jaar in februari naar het Teatro Ariston en viert de hele stad mee. Wil je zelf de palmenpromenade, de kronkelende oude wijk La Pigna en de tuinen aan zee ontdekken, dan helpt onze reisgids voor Bloemenstad Sanremoje verder. Alles over tickets en het verloop van de wedstrijd vind je in ons artikel over het Festival van Sanremo.

Conclusie: een kus, een woord, een klassieker

«Le mille bolle blu» verloor in 1961 in Sanremo, maar won toch een vaste plek in de Italiaanse cultuur: Mina maakte van een speels liefdeslied een optreden dat men nog altijd nadoet. Wie meer van Mina's stem wil horen, luistert daarna naar «Se telefonando» of haar duet «Parole parole» met Alberto Lupo. Al onze liedportretten vind je in ons overzicht van Italiaanse muziek.